Ga naar inhoud
B-FREE, samenwerken voor respect

Analyse van behoeften

Mobbing blijft een aanzienlijk en onopgelost probleem in de sport

In plaats van een positieve uitgangspunt te zijn voor camaraderie en persoonlijke groei, kan de sportomgeving van jongeren vijandig worden wanneer pesten plaatsvindt. Op deze pagina wordt het in de subsidieovereenkomst vastgestelde gat beschreven.

De stand van zaken

Mobbing in jeugdsporten is een serieuze en alomtegenwoordige uitdaging die de kernwaarden van sport en het welzijn van jonge sporters ondermijnt.

Het project behandelt in zijn kern de schadelijke gedragingen, van verbale spotten en sociale uitsluiting tot lichamelijke intimidatie, die veel jonge sporters op het speelveld tegenkomen. Dit kindermishandeling is niet alleen het gevolg van ego's, maar heeft ook ernstige lichamelijke, psychologische en sociale gevolgen. Jonge sporters die gemoeid worden, lijden vaak aan angst, verlies van vertrouwen en zelfs lichamelijke symptomen van stress.

Op de lange termijn kan zo'n giftige omgeving sport van zijn vreugde en vriendschap ontnemen, waardoor een kind blijvende littekens op de ontwikkeling heeft.

De huidige stand van zaken in Europa en de naburige regio's onderstreept de urgentie van deze kwestie.

  • 65%

    van de deelnemers aan jonge sporten meldden psychologisch geweld, zoals pesten, vernedering of beledigingen, tijdens hun sportjaren als kind te hebben meegemaakt.

    EU-breed onderzoek in zes landen, genoemd in de subsidieovereenkomst

  • 26.7%

    van de sporters in teamsporten was als slachtoffer of dader betrokken bij pesten, tegenover 19,1% in individuele sporten.

    Onderzoek aangehaald in de subsidieovereenkomst

  • 1 op 4

    De jongere sporters kunnen direct worden geconfronteerd met of deelnemen aan intimidatie in het team, zoals deze cijfers suggereren.

    Subsidieovereenkomst, samenvatting van het project

  • 1 op 3

    Het is ongeveer het aandeel van de ondervraagden dat geloofde dat jeugdsportaanbiedingen pesten correct aanpakken.

    Subsidieovereenkomst, behoeftenanalyse

De meest getroffen groepen

De drie doelgroepen van het project

Het kindermobbing in de sport kan iedereen in de sportgemeenschap beïnvloeden, maar bepaalde groepen worden vooral getroffen door de kloof in de huidige bepalingen. Het project richt zich op alle drie, zodat interventies de meest getroffen personen en degenen die in staat zijn om verandering teweeg te brengen bereiken.

  • Jonge sporters

    Zij zijn het voornaamste slachtoffer van peerbullying en degenen wiens welzijn en ontwikkeling op het spel staan. Een kind kan zich afspelen van sport en zelfvertrouwen, waardoor hij zich terugtrekt uit de activiteiten die hij ooit liefhad. In de ergste gevallen stoppen talentvolle jongeren met sporten.

  • Trainer

    Zij staan vaak voorop in de jeugdsport en spelen een dubbele rol: zij kunnen deel uitmaken van het probleem of een groot deel uitmaken van de oplossing. In een onderzoek is tot de conclusie gekomen dat sportcoachen nauwelijks voldoende opleiding en ondersteuning krijgen om deze cruciale rol te vervullen.

  • Sportbeheerders en -organisaties

    Clubmanagers, jongerensportcoördinatoren en federatieambtenaren stellen beleid vast, handhaven gedragstandaarden en creëren de cultuur waarin coaches en atleten werken. Veel organisaties op basis van het sportbeleid vertrouwen op algemene gedragscodes die niet in de context van de sport worden opgenomen.

De huidige benaderingen

Vier redenen waarom de huidige bepaling tekort komt

Ongeveer een derde van de ondervraagden gelooft dat sportorganisaties voor jongeren pesten correct aanpakken. De subsidieovereenkomst geeft hiervoor vier redenen.

  1. 01

    Vast en niet op maat

    Veel clubs hebben gedragscodes, algemene uitspraken tegen pesten of een sociaal functionaris. In tegenstelling tot het schoolsysteem, waar anti-pestenprogramma's meer gevestigd zijn, ontbreekt de sportsector aan een gestandaardiseerde benadering van pestenpreventie tussen organisaties.

  2. 02

    Een hou het in huis cultuur

    Teams hebben conflicten intern gehandeld en zijn terughoudend geweest om een probleem met pesten openbaar toe te geven. Er is een neiging in de sport om bepaalde agressieve gedragingen te tolereren als motivatoren voor betere prestaties, waardoor intimidatie doorgaat onder eufemismen zoals harde liefde of initiatierituelen.

  3. 03

    Trainen zonder voorbereiding

    Het certificaat van coaching kan over het welzijn van sporters in het algemeen spreken, maar weinig cursussen behandelen praktische strategieën om pesten te voorkomen en aan te pakken. Zelfs wanneer een club een regel heeft tegen pesten, weet de trainer op het terrein misschien niet hoe subtiele pesten te detecteren of constructief in te grijpen.

  4. 04

    Eenmalige interventies

    Een workshop of een brochure alleen kan jarenlange ingewortelde gedragingen niet omverwerpen zonder voortdurende versterking en een verandering van mentaliteit. Voorheen hebben partners en lokale clubs geprobeerd hun impact te behouden zonder een uitgebreide, systematische aanpak.

Beleidscontext

Waar het project op is afgestemd

Een van de sportspecifieke prioriteiten van Erasmus+ is het bestrijden van geweld en het aanpakken van racisme, discriminatie en intolerantie in de sport. Mobbing onder jonge sporters is in wezen een kwestie van intolerantie en interpersoonlijk geweld, vaak manifesteert zich als discriminatie of machtsmisbruik binnen een team.

Het EU-werkplan voor sport stelt een overkoepelend doel van veilige en misbruikvrij sport vast, waarbij wordt opgeroepen tot een veilige omgeving in de sport en het voorkomen van intimidatie, misbruik en discriminatie als middel om gezondere samenlevingen op te bouwen.

  • EU-kader voor actie tegen cyberpesten
  • EU-werkplan voor sport
  • Erasmus+ horizontale prioriteit op het gebied van integratie en diversiteit
  • EU-beginselen voor goed bestuur in de sport